De redactie van duiken wenst je een spetterend 2005 toe! En als je het allereerste nummer van 2005 nog niet in handen hebt, hij ligt nog in de verschillende kiosken. We laten je een ijsduik meebeleven en vertellen over hoe het onderwaterleven van Het Twiske is. En wist je dat het niet goed gaat met de paling. Inez Flameling stelt de bijzonder kwetsbare situatie dit mysterieuze dier aan de kaak. Ook presenteren we je de mooiste foto’s van het Nederlands Kampioenschap onderwaterfotografie en geeft Kurt Amsler tips voor een goede belichting van een foto.

Het is nog steeds nauwelijks te bevatten: het natuurgeweld dat zoveel mensen het leven heeft gekost. Verwacht wordt dat de omvang van het aantal doden als gevolg van de tsunami die op tweede kerstdag onder andere Sri Lanka, India, Thailand, Indonesië en de Malediven trof, nog lang niet in zicht is. De redactie van duiken is de afgelopen weken overstelpt door telefoontjes en e-mails van verontruste mensen, maar ook van duikcentra in het getroffen gebied. Op de website van duiken proberen wij je al sinds de dag van de tsunami zo goed mogelijk op de hoogte te houden van alle ontwikkelingen. Je vindt al het nieuws op www.duiken.nl onder de button ‘Nieuws’.
Bij het februarinummer verschijnt een bijlage met informatie over het duiken in Azië.

Bij een krachtige zeebeving, vanaf circa kracht 6 op de schaal van Richter, wordt de zee omhooggeduwd. Enorme massa’s water worden verplaatst, een ringvormige golfbeweging verbreidt zich. Je kunt het vergelijken met de ringen die je in het water ziet als je er een steen in gooit. Een tsunami komt in diep water nauwelijks aan de oppervlakte. Op open zee lijkt hij met een hoogte van minder dan een meter nauwelijks zichtbaar. Maar afhankelijk van de diepte kunnen de golven van zo’n tsunami een snelheid van 900 kilometer per uur bereiken. Als hij dan in de buurt van de kust komt, wordt hij door de toenemende wrijving met de bodem abrupt afgeremd. De krachten van de golf comprimeren zich en er ontstaan gigantische vloedgolven. «Je kunt je nauwelijks voorstellen met hoeveel energie dat gepaard gaat», vertelt de Amerikaanse zeeonderzoeker Eddie Bernard. «Het is alsof men meerdere atoombommen tegelijk tot ontploffing brengt.» Meerdere factoren zoals bijvoorbeeld riffen, riviermondingen en eilanden voor de kust beïnvloeden hoe de tsunami zich ontpopt. In de meeste gevallen is er sprake van een zeer snel stijgende en vallende vloed die laag gelegen gebieden met enorme kracht overspoelt. Maar er zijn ook al tsunami’s waargenomen die in de vorm van een enorme vloedgolf een hoogte van wel dertig meter bereikten.
De tsunami die de ramp in Azië teweegbracht, was uren eerder voor de westkust van Sumatra ontstaan. Tien kilometer onder het oceaanoppervlak schuurden daar twee aardschollen, de Indische en de Aziatische plaat, tegen elkaar. Een van de twee platen scheurde over een lengte van duizend kilometer open, waardoor een deel van die plaat als een losse plank tien meter omhoog kwam. De trillingen waren over de hele aarde meetbaar. In Nederland bewoog de grond vier millimeter op en neer. De opverende zeebodem duwde de watermassa boven zich ook iets omhoog met de eerder genoemde ringvormige golfbeweging tot gevolg.
Tekening: Rotterdams Dagblad

De enorme aardbeving die op 26 december Azië trof, had grotere gevolgen dan voorzien. Volgens Amerikaanse wetenschappers is de aarde een fractie sneller gaan draaien. Hierdoor wiebelde onze planeet om zijn as, aldus The Independent donderdag. De wetenschappers van NASA denken dat door een verplaatsing van massa naar het centrum van de aarde, de planeet drie microseconden sneller om zijn as is gaan draaien. Dit is een miljoenste van een seconde. Ook is de as waar de aarde om draait, verschoven met ongeveer 2,5 centimeter. Volgens de wetenschappers komt dit omdat bij de beving een enorme tectonische aardschol onder een andere is geschoven. Hierdoor werd het gewicht van de aarde compacter. De aarde gaat dan sneller draaien. De onderzoekers denken niet dat de veranderingen waarneembaar zijn met satellietsystemen, maar ze sluiten het niet uit. Veranderingen in de rotatie van de planeet komen geregeld voor. De polen van de aarde volgen een cirkel die wel tien meter kan uitwijken. Een afwijking van 2,5 centimeter heeft dus weinig effect, menen de wetenschappers. Wel kan de versnelling invloed op de tijd hebben. Als de aarde sneller gaat draaien, gaat de tijd ook sneller. Aan het einde van het jaar zou dan een soort schrikkelseconde moeten worden ingevoerd om dit verschil goed te maken.
Bron: www.nu.nl

De betrokkenheid is groot en via allerlei landelijke, regionale en individuele acties hebben Nederlanders en Belgen al laten zien dat hun hart op de goede plaats zit. In Nederland kun je nog steeds geld storten op giro 555. Kijk voor meer informatie op www.giro555.nl. In België is rekeningnummer 000-0000012-12 opengesteld voor steun aan Zuidoost-Azië.
Maar je kunt natuurlijk ook de bevolking van Koh Phi Phi (Thailand) of Pulau Weh (Atjeh) direct helpen. Op de websites www.help-koh-phi-phi.nl respectievelijk www.stichtinghelppulauweh.com lees je hoe. Meer informatie volgt in de bijlage die bij het februarinummer van duiken wordt verzonden.

De inheemse stammen op de eilandengroepen Andamanen en Nicobaren hebben de verwoestende vloedgolf overleefd. Eerder werd gevreesd voor een volkenkundige ramp omdat de unieke stammen weggevaagd zouden zijn door de tsunami. «Dat is absolute onzin. Ik heb het persoonlijk gecontroleerd», aldus de directeur-generaal van de Indiase kustwacht, Arun Kumar Singh. Volgens hem hebben de stammen op de archipel geen menselijke verliezen te betreuren. De stammen, zoals de Onge, Shompen en de Jawara, konden ontsnappen aan het natuurgeweld omdat ze diep in de hoger gelegen oerwouden wonen, ver van de kust.

Op 16 december hebben zeevogeltellers van het Instituut voor Natuurbehoud een dode dwergvinvis aangetroffen voor de kust van Nieuwpoort. De dwergvinvis werd in recente tijden nooit eerder, levend of dood, waargenomen in Belgische mariene wateren. In Nederland worden ze ver uit de kust ter hoogte van de Doggerbank wel regelmatig waargenomen.

De virtuele brochure van het eiland Bonaire is de afgelopen weken uitgebreid met mooie foto’s en leuke verhalen over het Caraïbische eiland. In de brochure kun je dan ook lezen waarom wie er ooit geweest is, altijd weer terugkomt! De inzender van de leukste foto en verhaal wint een reis voor twee personen naar het eiland. Maar zo’n reis is ook voor jou weggelegd. Als jij ons helpt bepalen wat de leukste verhaal bij de foto’s, maak ook jij kans op een een reis voor twee personen naar Bonaire. Ga naar de website van www.duiken.nl en druk in de rechterkolom op de button met de tekst ‘Bonaire virtuele duikbrochure’. In de brochure krijg je aanwijzingen hoe je je stem uit kunt brengen. Je kunt stemmen tot en met zondag 13 februari.

In januari kun je op www.duiken.tv gratis on line naar de volgende nieuwe films kijken:
Bali: Brigitte Veldman reisde naar het Indonesische eiland Bali en kwam terug met sfeervolle beelden van boven en onder water. In duiken 12/04 kun je een uitgebreid verslag over deze reis lezen.
Shallow Diving Helmet: Dutch Diving Helmets ontwikkelde een ‘shallow water'-duikhelm, waarmee iedereen in ondiep water een toeristische onderwaterwandeling kan maken. In deze film zie je aan de hand beelden die in het zwembad zijn opgenomen, hoe het er aan toe gaat met zo’n helm.
En in het archief vind je nog eens zestig films over spectaculaire duikplaatsen in binnen- en buitenland. Veel kijkplezier!

12-16 januari - Vakantiebeurs, Utrecht

18-20 februari - Duikvaker, Utrecht